Heb je kniepijn omdat je knie versleten is?

Kniepijn wordt al snel gekoppeld aan slijtage. Zeker wanneer op een scan of radiografie artrose zichtbaar is, lijkt de conclusie logisch: mijn knie doet pijn omdat ze versleten is. Toch is het verband tussen wat we op beeldvorming zien en hoeveel pijn iemand ervaart niet zo eenvoudig.

Veel knieklachten ontstaan door een samenspel van verschillende factoren. De belasting van de knie, spierkracht, bewegingscontrole, sport- en werkbelasting en voldoende herstel kunnen allemaal een rol spelen. Ook wanneer er artrose zichtbaar is, vertelt een scan dus maar een deel van het verhaal.

Dat is belangrijk om te weten. Wie zijn knie als ‘versleten’ beschouwt, wordt soms voorzichtig met bewegen uit angst om verdere schade te veroorzaken. Daardoor kan de fysieke belastbaarheid juist afnemen, terwijl voldoende beweging en een gerichte opbouw bij veel knieklachten een belangrijk onderdeel van het herstel zijn.

Waarom kan je knie pijn doen zonder ernstige schade?

Uw knieën krijgen elke dag heel wat belasting te verwerken. Wandelen, traplopen, hurken, fietsen, sporten en zelfs gewoon opstaan uit een stoel vragen telkens opnieuw kracht en controle.

Problemen kunnen ontstaan wanneer de belasting gedurende een bepaalde periode groter wordt dan wat de knie op dat moment aankan. Misschien bent ge plots meer beginnen lopen, hebt ge een intensieve sportperiode achter de rug of bent ge na een periode van weinig beweging opnieuw actiever geworden. Soms ontstaat kniepijn ook geleidelijk, zonder één duidelijk moment waarop er iets is misgegaan.

Pijn betekent daarbij niet automatisch dat er ernstige schade aanwezig is. Onderzoek toont aan dat afwijkingen op beeldvorming en klachten niet altijd netjes met elkaar overeenkomen. Sommige mensen hebben duidelijke tekenen van artrose zonder veel pijn, terwijl anderen behoorlijk wat klachten kunnen ervaren zonder uitgesproken structurele afwijkingen.

Een scan kan daarom nuttige informatie geven, maar moet altijd bekeken worden samen met uw klachten, het klinisch onderzoek en wat uw knie in het dagelijkse leven nog aankan.

Wanneer speelt slijtage van de knie wel een rol?

Artrose is een aandoening waarbij veranderingen optreden in het volledige gewricht. De kans daarop neemt toe met de leeftijd, maar het is te eenvoudig om een knie met artrose te beschouwen als een gewricht dat ‘op’ of ‘versleten’ is.

Veel mensen met knieartrose blijven wandelen, fietsen, werken en sporten. Bewegen is bij artrose doorgaans juist belangrijk om spierkracht, conditie en dagelijkse mogelijkheden zo goed mogelijk te behouden.

Daarom kijken we bij Het Kinehuis verder dan de vermelding ‘artrose’ op een verslag. We willen onder andere weten wanneer de knie pijn doet, welke bewegingen moeilijk zijn, hoeveel belasting ze momenteel verdraagt en welke factoren ervoor zorgen dat ge in uw dagelijkse activiteiten wordt beperkt.

Die informatie bepaalt mee hoe we de revalidatie opbouwen.

Is rust goed wanneer je kniepijn hebt?

Wanneer uw knie plots pijn doet, kan het verstandig zijn om de belasting tijdelijk aan te passen. Dat betekent echter niet dat ge de knie wekenlang zo weinig mogelijk moet gebruiken.

Langdurig minder bewegen kan ervoor zorgen dat spierkracht en conditie afnemen. Activiteiten die vroeger vanzelfsprekend waren, zoals traplopen, wandelen of opstaan uit een stoel, kunnen daardoor steeds meer inspanning vragen. Ook het vertrouwen om de knie opnieuw te belasten kan verminderen.

De oplossing ligt daarom vaak in het vinden van een belasting die de knie op dat moment verdraagt en die vervolgens geleidelijk verder op te bouwen.

Soms betekent dat tijdelijk minder lopen of sporten. Op een ander moment kan net wat extra krachttraining of gecontroleerde beweging nodig zijn. Hoe die opbouw eruitziet, hangt af van de oorzaak en de fase van uw knieklacht.

Wat kan kinesitherapie bij kniepijn betekenen?

Een goede behandeling begint met uitzoeken waarom uw knie pijn doet en waardoor de klacht blijft bestaan. Kniepijn is immers geen diagnose op zich.

Bij Het Kinehuis bekijken we tijdens het onderzoek niet alleen waar ge pijn hebt. We beoordelen ook hoe de knie beweegt, welke bewegingen de klachten uitlokken, hoeveel belasting ge aankunt en welke factoren vanuit sport, werk of dagelijkse activiteiten een rol kunnen spelen.

Op basis daarvan kan een behandelplan bijvoorbeeld bestaan uit:

• het gericht verbeteren van kracht en spierfunctie;
• het tijdelijk aanpassen van activiteiten die de knie te zwaar belasten;
• het geleidelijk opnieuw opbouwen van wandelen, lopen of sporten;
• het verbeteren van relevante bewegingsmogelijkheden;
• advies over hoe ge belasting en herstel beter kunt verdelen.

Welke combinatie zinvol is, verschilt van persoon tot persoon. Iemand die pijn krijgt nadat hij zijn loopvolume plots heeft verdubbeld, heeft niet noodzakelijk dezelfde aanpak nodig als iemand met knieartrose die steeds meer moeite krijgt met traplopen.

Daarom begint een goede revalidatie met een degelijk onderzoek en een plan dat aansluit bij wat uw knie nodig heeft.

Wanneer laat je kniepijn best onderzoeken?

Kniepijn die na een korte periode opnieuw afneemt en uw dagelijkse activiteiten nauwelijks beperkt, hoeft niet altijd onmiddellijk behandeld te worden. Wanneer klachten blijven aanhouden, toenemen of regelmatig terugkeren, is het wel verstandig om te laten onderzoeken wat er speelt.

Ook een knie die na een trauma sterk opzwelt, niet goed meer kan steunen, blokkeert of herhaaldelijk wegzakt, verdient verdere beoordeling. Afhankelijk van de bevindingen kan kinesitherapie aangewezen zijn of kan verder medisch onderzoek nodig zijn.

Bij Het Kinehuis in Mechelen proberen we daarom niet alleen een pijnlijke knie rustiger te krijgen. We zoeken uit welke factoren uw klachten beïnvloeden en bouwen van daaruit opnieuw naar de activiteiten die voor u belangrijk zijn.

Een knie met pijn heeft niet automatisch minder beweging nodig. Ze heeft vooral een belasting nodig die op dat moment bij haar mogelijkheden past.

Betekent kniepijn automatisch dat mijn knie versleten is?

Nee. Kniepijn kan verschillende oorzaken hebben en de ernst van klachten komt niet altijd overeen met wat op een scan of radiografie zichtbaar is. Ook wanneer er artrose aanwezig is, moet die informatie samen met uw klachten en klinisch onderzoek beoordeeld worden.

Moet ik rusten wanneer mijn knie pijn doet?

Het kan tijdelijk nodig zijn om bepaalde activiteiten te verminderen, maar langdurig zo weinig mogelijk bewegen is bij veel knieklachten niet de beste aanpak. Meestal wordt gezocht naar een haalbare belasting die daarna geleidelijk kan worden opgebouwd.

Wanneer moet ik mijn kniepijn laten onderzoeken?

Laat aanhoudende, toenemende of regelmatig terugkerende kniepijn best beoordelen. Na een trauma is verdere beoordeling ook belangrijk wanneer de knie sterk opzwelt, blokkeert, herhaaldelijk wegzakt of wanneer ge er moeilijk op kunt steunen.